Het nieuwe communiceren

Ook ik ben mobiel, dus besluit ik dit maal mijn blog te schrijven vanuit de trein. Terwijl de trein het landschap voorbij raast, denk ik terug aan het college 'Mediawijsheid' van afgelopen week. Dit gastcollege van Seats 2 Meet en Incubate werd gegeven buiten de universitaire setting, namelijk Ringbaan Oost te Tilburg. Door mijn achtergrond is Seats 2 Meet een organisatie dat mij het meeste aanspreekt.

Seats 2 Meet is een organisatie die zich richt op ZZP'ers die met hun tijd meegaan. Tegenwoordig is het mogelijk om vanuit iedere plek aan het werk te gaan. Kijk naar mij, onderweg naar Groningen, maar toch aan het werk. Seats 2 Meet reageert op deze mensen en wil hulp bieden aan degene die op zoek zijn naar een mobiele werkplek. Deze werkplek kun je naar eigen wens indelen. Dat is belangrijk om een andere manier van tijd en werken in de hand te hebben. Ook richt Seats 2 Meet zich op 'Mindz': Een online netwerk waarin je met elkaar samen komt. Binnen Society 3.0 zien we een nieuwe manier van communiceren ontstaan. Met communicatie 3.0 wordt gebruik gemaakt van de hedendaagse technieken gevormd in de nieuwste snufjes.

Seats 2 Meet biedt hulp aan ondernemingen daar waar het nodig is. Informatie en kennis zijn geen schaarse goederen meer. Als bedrijven zich gaan richten op de ontwikkelingen in de samenleving 3.0, zullen zij meer mogelijkheden hebben.

Zelf heb ik mijn HBO afstudeerstage gelopen bij een ongeveer vergelijkbare organisatie, namelijk bij PUB Innovatielab te Groningen. Deze organisatie richt zich op creatieve en innovatieve ondernemers die een eigen bedrijf hebben of willen starten. Zij bieden hulp aan daar waar het nodig is, maar dan op een creatieve en innovatie manier. Ze bieden werkplekken aan waar de ondernemer ten allen tijden gebruik van kan maken. Voordat ik hier stage ging lopen had ik hier nog nooit van gehoord. Eenmaal aan het werk, vond ik het een ontzettend goed initiatief. Ik zag met mijn eigen ogen dat deze manier van werken echt resultaat had voor de onderneming. Zij kregen hulp daar waar het nodig was. Door middel van workshops, PUB avonden en andere activiteiten kreeg de onderneming tips over hoe zij zich verder konden ontwikkelen. Bovendien gaf PUB Innovatielab de mogelijkheid om gebruik te maken van hun netwerk. Ook zij maakte gebruik van een 3.0 samenleving, maar zouden zich op dit gebied nog wel wat mogen uitbreiden.

 Mijn nieuwe werkplek (Foto: Zoom, 2011)
 

Ik besluit om google een te gaan uitpluizen om te kijken of meer bedrijven en organisaties gebruik maken van communicatie 3.0. Dit heb ik gedaan en wat blijkt, het nieuwe werken is de sleutel tot een succesvolle onderneming. Via de website van het nieuwe werken kom ik erachter dat veel bedrijven behoefte hebben aan een nieuwe aanpak en een nieuwe waardesysteem. Internet zorgt voor deze nieuwe vormen van waardecreatie en nieuwe samenwerkingsvormen. Internet heft vaak bestaande grenzen op en biedt informatie aan die vroeger schaars was. Hierdoor zorgt Internet voor democratisering; kleine bedrijven kunnen zich vergelijken met grote multinationals. Door middel van de virtuele wereld kunnen ondernemers aan hun klanten komen.

Op de site 'Het nieuwe werken' wordt voorgesteld om het begrip consument vervangen door het woord prosumer. De consument zoekt zelf zijn informatie en wacht niet meer tot het hem wordt aangeboden. Deze prosumers kunnen suggesties doen aan de onderneming, waardoor zij hulp bieden bij de totstandkoming van nieuwe producten en diensten.

De kracht van de sociale media is groot, ook voor bedrijven. Het inzetten van sociale media zorgt voor een beter contact met de prosumer. Door de prosumer te betrekken met het productieproces, vergroot het bedrijf zijn afzet. Ze luisteren naar hun consument, een uitgangspunt dat al vele jaren in de marketing staat. Na het college en zelf onderzoek te hebben verricht, begin ik steeds meer in de sociale media te geloven. Als ik ooit zelf een bedrijf zal starten, zal ik graag contact willen hebben met mijn afnemers c.q. de consumenten. De wensen van de consumenten kan ik gebruiken bij de totstandkoming van nieuwe producten en diensten. Op het werkgebied ben ik dan om, op naar de sociale media!

Resistance tegen kennisdeling

Afgelopen maandag was alweer college 3 van het vak Mediawijsheid. Het ging over web 1.0 en web 3.0, een fenomeen waar ik wel van gehoord had, maar nooit echt bij had stil gestaan.

Nu zijn we inmiddels al drie dagen verder en woorden schieten te kort om iets over dit onderwerp te schrijven. Ik besluit om zelf maar web 3.0 in te schakelen voor tips. Via Twitter vraag ik of mensen een idee hebben voor een blog over web 3.0. Van al mijn 34 volgers reageerde er 1. Als reactie kreeg ik dat tegenwoordig iedereen een journalist is met zijn eigen blog. Grote media hebben niet langer een functie van agenda-setting. Een goede tip waar ik zelf ook al eens over  had nagedacht.

Ongeveer 400 jaar voor Christus was daar Socrates die het schrift geen goed middel vond om dingen met elkaar te delen. Het schrift stimuleert het menselijk geheugen niet en is niet interactief. Kennis is volgens hem een dialogisch proces. Toch nu, velen eeuwen later, is het schrift niet meer weg te denken uit onze samenleving. Vooral nu de sociale media het in onze samenleving overneemt, wordt informatie veel makkelijker en sneller gedeeld dan in de tijd van Socrates. Informatie hoeft hierdoor niet altijd waar te zijn.

Terug naar de tip die ik kreeg van mijn Twitter-vriend, het is inderdaad zo dat iedereen zijn eigen journalist is op het Internet. Iedereen kan waar dan ook ter wereld aan de informatie komen die hij of zij zoekt. Ook kan hij of zij informatie plaatsten die door anderen gelezen wordt. Iedereen heeft toegang tot kennis, het is niet meer voorbehouden aan deskundigen. We leven in een 'open source, open info' samenleving. Socratus zou zich omkeren in zijn graf als hij zou horen dat het geheugen nu helemaal niet meer nodig is als je overal ter wereld aan je kennis kunt komen.

In 1995 was er Zijderveld die sprak over het fenomeen Internet. Hij beschrijft dat het Internet teveel informatie biedt, wat leidt tot te weinig informatie. Internet biedt geen reflectie. Alles moet snel waardoor we de informatie die we hebben verkregen weer vergeten. Toch kan niemand er tegenwoordig meer onderuit, er moet gebruik worden gemaakt van Internet. Zelfs de belastingdienst gaat zijn bekende blauwe envelop opgeven voor het gemak van het Internet. Dit betekent dat senioren verplicht op het Internet moeten. Zij krijgen te maken met het zogeheten ARIA-patroon (van Driel, 2012). Dit gaat over het patroonmatig reageren op nieuwe dingen. Het model bestaat uit vier verschillende fasen die hieronder worden toegelicht.

A: Amazing: Een senior hoort dat de belastingdienst zijn blauwe enveloppen gaat vervangen door het Internet. Hij is verbaasd, maar ook verwonderd. Hij vindt het wel interessant om van dit nieuwe middel gebruik te mogen maken, maar is nog niet overtuigd.

R: Resistance: Een senior biedt weerstand tegen het nieuws. Hij wil niet toegeven aan het feit dat hij gebruik zal moeten maken van het Internet om zijn belastingformulieren in te vullen.

I: Imititation: Hierin is het nieuwe medium een aanvulling op het oude medium. De senior erkent dat het vervangen van de blauwe envelop vervelend is, maar dat het niet anders kan. Het enige verschil is dat het invullen van belastingformulieren nu via het beeldscherm moet. Toch is de senior nog steeds niet tevreden.

A: Authencity: De senior ontdekt hierin dat het vervangen van de blauwe envelop wel enige eigenaardigheden heeft. Het medium wordt een begrip. De senior ziet in dat het ook wel voordelen heeft om de belastingformulieren in te vullen op het Internet. Het is een goede vervanging voor de blauwe envelop.

Socratus maar ook Zijderveld en mijn Twitter-vriend hebben wel degelijk een punt als het gaat om het gebruik van schrift. Het schrift is iets onnatuurlijks. Iedereen kan op het Internet voor journalist spelen waardoor we een overload aan informatie krijgen. Grote media hebben geen invloed meer op de agenda setting. Alles kan worden aangekaart en is democratisch, want iedereen kan erbij. Toch zie  ik ook wel vele voordelen in het nieuwe medium. Juist deze manier van kennisdeling maakt de mens leergieriger. Ik moet toegeven dat ik mij bevindt in de Authencity fase als het gaat om Internet, maar ik zit nog in de Resistance fase als het gaat om de sociale netwerken als Twitter en Yammer. Hoewel ik er nu wel meer gebruik van begin te maken, verplaats ik me langzaam naar de Imitation fase. De tijd zal het leren om langzamerhand naar de Authencity fase toe te gaan.

Van de schrik bijgekomen

Na het aanmaken van verschillend accounts, is de angst voor social media iets afgenomen. Toch ben ik nog steeds benieuwd of ik na deze cursus de accounts niet weg ga gooien. Echter na college 2 is de kans groot dat ik de meeste accounts toch aanhoud. Tijdens het college kwam namelijk aan bod dat iedereen tegenwoordig alles via een medium beleeft. We leven in een echte samenleving 3.0.
Toen Internet nog maar net op de markt kwam kijken, was er voornamelijk sprake van top-down communicatie. Alles wat op het Internet werd geplaatst was een etalage van producten. De klant had geen inbreng. Folders van bedrijven werden letterlijk online geplaatst. Dit doet me denken aan de communicatie binnen een bedrijf. Tijdens mijn afstuderen heb ik een onderzoek verricht naar de interne communicatie in een bedrijf. Hierdoor weet ik uit ervaring dat er in grote bedrijven vroeger voornamelijk sprake was van een web 1.0 samenleving; Binnen bedrijven was er sprake van een eenrichtingsverkeer aan informatie, er was geen mogelijkheid voor de werknemer om hier op te reageren. Uiteindelijk is gebleken dat deze manier van communiceren niet altijd goed werkt. Grote bedrijven zagen in dat interactie met de werknemer, maar ook met de klant succes kan brengen. Door te luisteren naar de werknemer die in contact staat met de klant, kun je aan de wensen van de klant voldoen (Reijnders, 2006).

Deze ontwikkeling heeft zich ook voorgedaan op het Internet. Van web 1.0 naar web 3.0, dit is wat telt als je succesvol wilt ondernemen. Iedereen moet de mogelijkheid hebben om invloed te hebben op wat dan ook, we moeten altijd en overal contact hebben met elkaar, dat is wat telt bij een samenleving 3.0. Als je hier als bedrijf aan meewerkt, heb je de kans dat je een goede naamsbekendheid ontwikkeld.

Dit brengt me tot het volgende, ik was nieuwsgierig hoe het staat met de websites van grote bedrijven, daarom ben ik twee websites met elkaar gaan vergelijken. De website van de Blokker en de website van Nike. Ik weet dat dit twee verschillende bedrijven zijn, maar daarom leek het me juist leuk om deze te analyseren. Zo doet Blokker een poging om mee te gaan met de 3.0 samenleving, maar het lijkt nog steeds op een website van web 1.0. Er zijn wel een aantal interactie mogelijkheden, maar in vergelijking met de website van Nike, is het er niks bij. Nike organiseert via social media allerlei activiteiten die in contact staan met de klant, maar ook met het merk. Hierdoor kan de klant zich meer betrokken voelen bij Nike. Zo is er de mogelijkheid om via Nikerunning samen met je vrienden een challenge te ontwikkelen. Je organiseert een running challenge via de website en gaat vervolgens op avontuur met je vrienden. Zo zorgt Nike ervoor dat de klant zich verbonden voelt en bovendien maakt de klant gebruik van het merk, wat ervoor zorgt dat Nike bij de klant een positief imago heeft. Blokker zou wat dat betreft Nike als voorbeeld kunnen nemen om te zorgen voor meer interactie met de klant.

Gezien de ontwikkeling op het Internet, merk ik dat ik ook mee moet gaan met samenleving 3.0. Ik merk al dat ik het fijn vind om continue in contact te zijn met mijn vrienden via Facebook of Whatsapp. Ik ben op weg, maar overtuigd, nee dat nog niet...

Literatuur:

Reijnders, E. (2006). Basisboek Interne Communicatie. Assen, Van Gorcum